سیدطهحسین مدنی رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند در گفتگوی اختصاصی با خبرنگار مهر گفت: ایران در طول این سالها بدون هیچ چشمداشتی و به نفع پایداری تجارت و صلح جهانی، مشغول تأمین امنیت تنگه هرمز به عنوان یکی از مهمترین آبراهههای جهانی بود و با وجود اینکه میتوانست از ترددهای این مسیر هم درآمدزایی کند و هم هزینه تأمین امنیت را از کشتیهای عبوری بگیرد؛ اما از این درآمد چشمپوشی کرده بود.
مدنی با بیان اینکه جنگ رمضان و تجاوز نابخردانه آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران راهی جز تغییر ساز و کارهای موجود در تنگه هرمز پیش پای ایران نگذاشته و این تنگه دیگر به حالت قبل باز نخواهد گشت، افزود: این موضوع برای ما فرصتهایی به دنبال خواهد داشت که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.
تجربه تلخ کشورهای حوزه خلیج فارس از اتکا به آمریکا
وی خاطرنشان کرد: پیش از ورود به بحث، لازم است به وضعیت کشورهای منطقه در خلال جنگ رمضان و تجربه تلخ آنان از اتکا به آمریکا برای تأمین امنیت اشاره کنیم؛ کشورهایی که قدمت خیلی کمی دارند و طی سالهای گذشته جزئی از خاک ایران محسوب میشدند.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند تصریح کرد: این کشورها حتی از یک نیروی انتظامی بومی برای تأمین امنیت داخلی هم برخوردار نیستند و در بعد امنیت سرزمینی هم به آمریکا وابسته هستند. به همین دلیل طی این سالها پایگاههایی را در اختیار آمریکا قرار دادند که واضح بود برای مقابله با ایران است.
مدنی افزود: کشورهای حوزه خلیج فارس تصور میکردند اگر این پایگاهها را در اختیار آمریکا قرار دهند، این کشور میتواند امنیت تردد کشتیهای حامل منابع آنها از خلیج فارس را تأمین کند اما دیدیم که با شروع جنگ رمضان و با وجود این پایگاهها و قراردادهای بعضاً چند صد میلیارد دلاری، آمریکا هم از تأمین امنیت کشتیها شانه خالی کرد و هم موشکهای پدافندی آنها فقط زمانی با تراکم بالا شلیک شد که موشکهای ایران به سمت سرزمینهای اشغالی در حال حرکت بود. البته گمانهزنیهایی از منشأ نامعلوم برخی حملات به کشورهای حوزه خلیج فارس برای تشدید تنش در منطقه هم وجود دارد.
وقتی شرکتهای بیمهای جا میزنند
وی خاطرنشان کرد: کشورهای حوزه خلیج فارس در جنگ رمضان متوجه شدهاند که امنیت آنها برای آمریکا اهمیت زیادی ندارد. علاوه بر این در موضوع بیمه محمولههای عبوری از خلیج فارس هم ثابت شد که شرکتهای بیمه انگلیسی از بیمه این محمولهها خودداری کرده و سیستمهای دفاعی و نظامی آمریکا که مدعی ایجاد امنیت در منطقه بودند هم بیش از 500 کیلومتر از منطقه دور شدند. آمریکا حتی در این وضعیت اعلام کرد که هیچ وابستگی به تنگه هرمز ندارد و کشورهای اروپایی، آسیای شرقی و استرالیا که به تولیدات این منطقه نیاز دارند باید خودشان نسبت به تأمین امنیت کشتیهای عبوری اقدام کنند. این یعنی با وجود دریافت هزینه چه در بعد نظامی و چه بیمهای، هیچ جدیت، نیت و همتی برای تأمین امنیت کشتیرانی در این حوزه از سوی آمریکا که آغازگر جنگ و ناامنی بوده است؛ وجود ندارد.
جهان متوجه نقش ایران در تأمین امنیت خلیج فارس شده است
وی خاطرنشان کرد: در این شرایط، به همه کشورهای منطقه و کشورهایی که به نفت، گاز و منابع این منطقه وابسته هستند ثابت شده که بدون ایران هیچ امنیتی تضمین شده نیست. بنابراین باید به فکر تجدیدنظر در ساز و کارها و چارچوبهای امنیتی منطقه با حضور و مشارکت فعال ایران باشند.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند تصریح کرد: شانه خالی کردن شرکتهای انگلیسی از بیمه کشتیهای عبوری از خلیج فارس، این منطقه را با خلأ بیمهای مواجه کرده است. از طرف دیگر، جهان امروز خیلی بیشتر به نقش و جایگاه ایران در تأمین امنیت این منطقه پی برده و همین موضوعات، فرصتهایی برای ایران در بحث بیمه و عوارض ایجاد کرده است.
وی با بیان اینکه خلأ بیمهای میتواند به تعریف ساز و کارهای بیمهای متناسب با خلیج فارس منجر شود، گفت: عوارض هم با توجه به اینکه ایران در قبال عبور از این منطقه خدماتی از جمله تأمین امنیت ارائه میکند به عنوان یک حق مسلم مطرح است و اگر قبلاً ارادهای برای دریافت آن وجود نداشته، امروز با توجه به آسیبهایی که دشمن به زیرساختها و تجهیزات امنیتساز ایران زده؛ میتواند دریافت شود. مجلس شورای اسلامی هم در این خصوص تصمیم گرفته بحث عوارض را به صورت رسمی و الزامآور وارد قوانین کشور کند.
شرکتهای ایرانی میتوانند بیمههای الحاقی مختص عبور از خلیج فارس بفروشند
مدنی درباره مشارکت ایران و کشورهای منطقه در بیمه کشتیهای عبوری توضیح داد: این بیمهها باید به صورت موقت و منطقهای تعریف و اگر نیازمند منابع بیشتری است؛ به صورت اتکایی و به واسطه شرکتهای روسی یا چینی و مشابه آنچه بیمههای ایرانی پس از هفتم اکتبر در بابالمندب انجام دادند اجرا شود. در این خصوص ممکن است برخی کشورهای عربی هم تمایل به مشارکت داشته و بخواهند منابعی وارد این حوزه کنند که باید درباره آن تصمیمگیری شود.
وی ادامه داد: بنابراین بیمه مسئولیت، بدنه، آتشسوزی و هر نوع لجستیک مرتبط با کشتیرانی و بنادر در این منطقه، باید توسط شرکتهای منطقهای به صورت الحاقیه موقت و اضافی تعریف شود. به این صورت که اگر قرار است یک کشتی از مبدأ خلیج فارس به مقصدی در هر نقطه از دنیا بارگیری کند؛ جدا از بیمههای پایه، باید برای تردد در خلیج فارس از طرف شرکتهای ایرانی یا منطقهای مورد تأیید دولت جمهوری اسلامی ایران الحاقیه دریافت کند. این موضوع باید به صورت جدی دنبال و جمهوری اسلامی ایران برای آن الزاماتی تعریف کند.
مدنی افزود: در این الحاقیه باید هزینههایی که به نیروهای نظامی جهت تأمین امنیت پرداخت میشود و جبران آسیبهایی که به ناوگان ما در منطقه وارد شده است؛ لحاظ شود تا ناوگان ما مجدداً برای تأمین امنیت و ایمنی تردد به شکل سابق بازگردد.
جهان باید خواستار خروج آمریکا از خلیج فارس باشد
وی در ادامه تصریح کرد: علاوه بر چهره جدید تنگه هرمز و مسائل امنیتی و لجستیکی در سراسرِ خلیج تا ابد فارس پس از جنگ رمضان در خصوص جایگاه ایران در بحث بیمه و عوارض کشتیهای عبوری، این چهره جدید میتواند با خروج 100 درصدی آمریکا از خلیج فارس به عنوان کشور ناامن کننده منطقه هم ترسیم شود. کشوری که ناوهای ایران را که کاربردی جز تأمین امنیت منطقه نداشتهاند منهدم کرده و به گفته رئیس جمهور وحشی و دیوانهاش، ناو غیرمسلح را برای تفریح هدف گرفته و از هدف قرار دادن مدرسه میناب و به شهادت رساندن کودکان بیگناه هم ابایی نداشته است. اموال مردم هم در برابر آنها مصون نمانده و لنجهای کوچک و کسب و کارهای مردم را از بین برده است. آنها حتی با پرچمهای دروغین، برای افزایش تنش در منطقه مکرراً به بنادر مختلف از جمله عمان حمله کردند. اینها فقط بخشی از اقدامات ناامن کننده آنها در این منطقه بوده و ایران و کشورهای منطقه نباید دیگرحضور ناامن کنندگان منطقه را تحمل کنند. البته اگر هم برخی دُوَل حاشیه جنوبی خلیج فارس چنین عزمی نداشته باشند؛ جمهوری اسلامی تا تحقق کامل این مهم موضوع را به عنوان قویترین دولت منطقه دنبال خواهد کرد.
وی خاطرنشان کرد: همانطور که به کشورهای جهان اثبات شده است؛ ایران باید امنیت این منطقه را به دست گرفته و کشورهای عربی منطقه هم اگر روزی اجازه پیدا کردند از ابزارهای نظامی خود بدون وابستگی به آمریکا استفاده کنند؛ در ائتلاف با جمهوری اسلامی برای تأمین امنیت منطقه مشارکت کنند.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند اظهار کرد: با توجه به تجربه بدی که از حضور آمریکا در منطقه طی جنگ رمضان برای کشورهای منطقه ایجاد شده، خروج آمریکا و نقشآفرینی کشورهای منطقه با محوریت ایران در تأمین امنیت منطقه، بیمه و … حتی میتواند فراتر از خلیج فارس و با مشارکت عمان و ایران به دریای عمان و پس از آن تا بابالمندب توسط ائتلافی از کشورهای منطقه تسری پیدا کند تا دیگر شاهد اقدامات ناامن کننده آمریکا و رژیم صهیونیستی و قتلعام وحشیانه مردم و آسیب به زیرساختهای منطقه نباشیم.
